
Beeld: © szw
Aanleiding van het Expeditie-project
De Expeditie Leerambassadeurs is gestart omdat te weinig medewerkers meedoen aan leren en ontwikkelen. Dit geldt vooral voor medewerkers met een praktische opleiding. Er zijn vaak genoeg cursussen en genoeg budget. Toch ervaren medewerkers drempels om daadwerkelijk mee te doen. Tegelijkertijd moeten medewerkers zich steeds vaker blijven ontwikkelen. Dit komt door veranderingen in werk, technologie en de arbeidsmarkt. Deze veranderingen zetten de duurzame inzetbaarheid van medewerkers onder druk.
Daarom is de Expeditie gestart. Het doel is te onderzoeken hoe organisaties deze drempels kunnen verlagen. Ook onderzoekt de Expeditie hoe medewerkers gestimuleerd kunnen worden om mee te doen aan leer- en ontwikkelactiviteiten, door te werken met Leerambassadeurs.
Betrokken Expeditie-partijen
CNV voert het Expeditie-project uit. Dit gebeurt samen met het lectoraat Human Capital Innovations (HCI) van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN). CNV is verantwoordelijk voor de uitvoering en implementatie van de aanpak. Het lectoraat HCI doet het praktijkgerichte onderzoek. Zij onderzoeken hoe effectief de inzet van Leerambassadeurs is.

Beeld: © SZW
Waar de Expeditie aan heeft gewerkt
De Expeditie onderzoekt hoe organisaties Leerambassadeurs effectief kunnen inzetten. Het doel is dat meer medewerkers meedoen aan leren en ontwikkelen. Leerambassadeurs zijn medewerkers die hun collega’s op een laagdrempelige en gelijkwaardige manier stimuleren om te blijven leren. Zij vergroten het bewustzijn, verlagen drempels en helpen collega’s de weg te vinden naar passend leer- en ontwikkelaanbod. De aanpak van het project werkt op drie niveaus. Op individueel niveau krijgen Leerambassadeurs training en ondersteuning, bijvoorbeeld coaching, intervisie en praktische instrumenten. Op organisatieniveau werkt de Expeditie aan randvoorwaarden, zoals draagvlak, facilitering en aansluiting op HR- en L&D-processen. Op sectoraal niveau werkt de Expeditie aan opschaling, door samen te werken met sociale partners, sectorfondsen en andere netwerkpartners.
Onderzoek
Het lectoraat Human Capital Innovations (HAN) heeft het onderzoek uitgevoerd. Het onderzoek gaat over de inzet van Leerambassadeurs binnen organisaties en de factoren die daarbij een rol spelen. Het is praktijkgericht onderzoek: de onderzoekers volgden meerdere organisaties en praktijkcases. Zij gebruikten verschillende methoden, zoals interviews, enquêtes en observaties van trainingen. De inzichten zijn verzameld op drie niveaus: het niveau van de Leerambassadeur, het niveau van de organisatie en het sectorale of landelijke niveau. Het onderzoek brengt de randvoorwaarden, werkwijzen en contextfactoren in kaart die een rol spelen bij het inzetten van Leerambassadeurs in de praktijk.
Welke resultaten heeft de Expeditie opgeleverd?
De Expeditie loopt nog en werkt aan de volgende resultaten die zullen worden opgeleverd. Er is een breed toepasbare aanpak ontwikkeld voor het inzetten van Leerambassadeurs binnen organisaties. Deze aanpak bestaat uit training, begeleiding en praktische hulpmiddelen, zoals een toolbox een leeromgeving voor leerambassadeurs. Deze ondersteunen Leerambassadeurs in hun rol. Ook wordt een rolbeschrijving van de leerambassadeur opgeleverd en een handreiking voor organisaties. Daarnaast levert de Expeditie belangrijke inzichten op over de randvoorwaarden voor succes bij het werken met leerambassadeurs. Denk aan organisatorisch draagvlak, voldoende tijd en ruimte voor de rol, en een goede aansluiting op bestaand leer- en ontwikkelaanbod. De eerste ervaringen in de praktijk laten zien dat Leerambassadeurs bijdragen aan meer bewustzijn rondom leren. Dit geldt vooral voor individuele medewerkers, maar vaak ook op organisatieniveau.

Beeld: © SZW
Welke lessen en inzichten heeft de Expeditie opgeleverd?
Een belangrijke les is dat Leerambassadeurs alleen succesvol zijn met een integrale aanpak. Het is niet genoeg om alleen ambassadeurs op te leiden als de organisatie hen niet ondersteunt. Draagvlak binnen management en HR is cruciaal. Ook doorlopende communicatie over de rol is belangrijk. Daarnaast blijken de intrinsieke motivatie van Leerambassadeurs en hun herkenbaarheid voor collega’s bepalend voor het succes.
De peer-to-peer aanpak verlaagt drempels. Deze aanpak vraagt wel om continue, goede begeleiding en een duidelijke rolverdeling. Tot slot blijkt dat leren en ontwikkelen blijvende aandacht nodig hebben. Ook is maatwerk nodig, omdat de aanpak per organisatie verschilt.

Beeld: © SZW
Tips voor organisaties die willen starten met Leerambassadeurs
- Begin met een heldere visie op leren en ontwikkelen. Vertaal deze visie naar concrete doelen.
- Zorg voor draagvlak op alle niveaus. Geef Leerambassadeurs genoeg tijd, middelen en ondersteuning.
- Investeer in training en doorlopende begeleiding. Besteed hierbij aandacht aan gespreksvaardigheden en rolontwikkeling.
- Maak de rol zichtbaar binnen de organisatie. Zorg dat de rol aansluit op bestaande HR- en L&D-processen.
- Stimuleer kennisdeling tussen Leerambassadeurs. Dit kan bijvoorbeeld via intervisie en learning communities.
Conclusie:
De Expeditie laat zien dat Leerambassadeurs een effectieve manier zijn om leren en ontwikkelen dichter bij de werkvloer te brengen. Zij verlagen drempels voor medewerkers. De combinatie van peer-to-peer ondersteuning en inbedding in de organisatie versterkt de leercultuur duurzaam. Tegelijkertijd laat de Expeditie zien dat succes afhankelijk is van een integrale aanpak. Hierbij is doorlopend aandacht nodig voor zowel de individuele ambassadeur als de bredere organisatie.
Meer informatie
Voor meer informatie over de Leerambassadeurs:
- CNV Jasmijn van de Rozenberg r.vanderozenberg@cnv.nl
- James Hilde Stringa h.stringa@jamesloopbaan.nl
Voor meer informatie over het onderzoek:
- HAN Mariëlle Verhoef – van Lier marielle.verhoef@han.nl.